Safranbolu, geleneksel Türk toplum yaşamının özelliklerini kent ölçeğinde
yaşatan, tarihi ve kültürel eserlerini tüm insanlara sunan bir örnek bir
kenttir. Sahip olduğu zengin kültürel miras ve bu mirasın korumadaki başarısı
Safranbolu''yu bir dünya kenti ününe kavuşturmuş ve UNESCO tarafından Dünya Miras
Listesi''ne alınmasını sağlamıştır.
Daha çok Eski Türk Evleri ile tanınan Safranbolu, tarihi boyutuyla, doğal
güzellikleriyle ve kent ölçeğinde korumacılıkta örnek oluşturmasıyla gün
geçtikçe daha çok ilgi görmektedir. 1200''ü koruma altında olan sayısız kültürel
eseri bulunan Safranbolu, bugün kent ölçeğinde en iyi korunan yer olarak
anılmaktadır.
Tarihçe
Anadolu''nun kuzeybatı kesiminde, tarihte Paphlagonia olarak adlandırılan bölgede
bulunan Safranbolu''nun bilinen tarihi M.Ö. 3000 yıllarına kadar
uzanmaktadır.Adını, kendi ağırlığının yüz bin katı kadar sıvıyı sarıya
boyayabilen safran bitkisinden alan Safranbolu, tarih boyunca pek çok uygarlığa
ev sahipliği yapmıştır. Bunların başlıcaları Roma, Bizans, Selçuklu ve Osmanlı
İmparatorluklarıdır. Safranbolu''nun Türkler tarafından kesin olarak alınışı
1196''da olduğu bilinmektedir.
Safranbolu, tarihi geçmişinde, en üstün ekonomik ve kültürel düzeyine Osmanlı
döneminde ulaşmıştır. Kentin 17. yy.da İstanbul-Sinop kervan yolu üzerinde
önemli bir konaklama merkezi oluşu, bölgede ticaretin gelişimine olanak
sağlayarak yöreyi hızla zenginleştirmiştir. Bu dönemde İstanbul ve Kastamonu ile
yoğun ilişkiler yaşamış, Osmanlı Sarayından ve devlet adamlarından bazıları
kente önemli eserler bırakmışlardır.
İklim
Safranbolu''da iklim, Karadeniz iklimi ile İç Anadolu iklimi arasında geçiş
özelliği gösterir. Yazlar sıcak, kışlar soğuk, baharlar ılık ve serin geçer.
İlkbahar ve sonbahar oldukça uzundur.
GEZİLECEK YERLER
Daha çok Eski Türk Evleri ile tanınan Safranbolu, 1200''ü koruma altında olan
sayısız kültürel esere sahiptir.
Evler şehrin iki bölümünde toplanmışlardır. Bunlardan ilki kışlık evlerin
bulunduğu Çarşı kesimi, diğeri yazlık evlerin bulunduğu Bağlardır.
Kentin turistik ve tarihi eserlerinin yoğunlaştığı bölge Çarşı kesimidir. Bu
bölge kuzeydeki Kale ile güneydeki Hıdırlık tepelerinden izlenebilir. Üzerinde
iki anıt mezar bulunan Hıdırlık Tepesi, eski dönemlerde açık hava namazgahı
olarak kullanılmıştır. Bu tepeden kentin anıtsal eserlerini bir arada görmek
mümkündür.
Kale ve çevresi ilk yerleşim alanıdır. Bu tepede bulunan Eski Hükümet Binası,
halen çalışmakta olan 200 yıllık Saat Kulesi ve artık kullanılmayan Hapishane
Binası kentin görülmeye değer tarihi eserleridir.
Kentte 25''in üzerinde tarihi önemi bulunan cami bulunmaktadır. Bunlardan en
önemlileri Köprülü Mehmet Paşa ile Sultan III. Selim''in Sadrazamı İzzet Mehmet
Paşanın yaptırdıkları, kendi adları ile anılan camilerdir.
Hizmete açılan Cinci Hanı ile halen kullanılmakta olan Cinci Hamamı, Sultan Deli
İbrahim''in danışmanlığına kadar yükselen Safranbolulu Cinci Hoca tarafından
yaptırılmış olup, kentin görülmeye değer eserlerindendir.
Safranbolu''da üretim ve ticaret, Lonca sistemi ile yürütülen çeşitli çarşılarda
yapılmaktaydı. Bugün halen üretimin sürdüğü Demirciler, Bakırcılar, Kalaycılar
ve Semerciler Çarşıları kentteki el işçiliginin devamını sağlamaktadır. Restore
edildikten sonra el sanatları satış merkezi haline gelen tarihi Yemeniciler
Arastası ve çevresindeki dükkanlarda Safranbolu''ya özgü hediyelik eşya
satılmaktadır.
Yörük Köyü
Safranbolu-Araç yolu üzerinde, Safranbolu''ya Kente 13 km. uzaklıktaki Yörük
Köyü, açık hava müzesi niteliğindedir. Ulaşım taksi ile mümkündür.
Koruma altında bulunan ev ve sokakların tümü bakımlıdır. Kaymakçıoğlu Konağı ,
Sipahiler Konağı, Ahşap Cami ve sanat galerisi olarak restore edilen Çamaşırhane
gezilebilir. Köyde gözleme ve baklava yenilebilir, çeşitli hediyelik eşya satın
alınabilir. Konaklama yeri bulunmamaktadır.
Doğal Güzellikler
Safranbolu tarihi eserleri ve evlerinin yanı sıra ilgi çekici doğal güzelliklere
de sahiptir. Yoğun orman alanları, kanyonlar ve vadiler piknik yapmaya elverişli
olduğu kadar yürüyüş, tırmanma ve bisiklet gibi diğer turistik etkinliklere de
olanak sağlamaktadır.
İncekaya Su Kemeri ve kanyonu, görkemli evlere sahip Yörük Köyü, Bulak ve Hızar
Mağaraları, Hacılarobası ve Üçbölük Köyü civarındaki Kaya Mezarları, Düzce
Kanyonu, Sarıçiçek Yaylası ve Uluyayla, Gürleyik Piknik Alanı kentin diğer
turizm alanlarıdır.
Müze Evler
Safranbolu''da Kültür Bakanlığı, Kaymakamlık ve Özel teşebbüsler tarafından
yapılan Müze Evler bulunmaktadır. En eskisi olan ve Kültür Bakanlığı tarafından
düzenlenen Kaymakamlar Müze Evi ve Safranbolu Kaymakamlığı tarafından restore
edilip düzenlenen Kileciler Konağı etnografik olarak Eski Safranbolu Evini ve
yaşama biçimini örneklemektedir. Diğer özel gezilebilir evler ise Mümtazlar
Konağı ve Karaüzümler Konağıdır. Yemeniciler Arastasındaki Ahmet Demirezen
Yemenicilik Müzesi ise kaybolmaya yüz tutmuş Yemenicilik el sanatına ilişkin
örnekler sunar.
NE YENİR?
Kentte Evlerin restorasyonu ile oluşturulmuş pek çok yeme-içme ve eğlence
mekanları bulunmaktadır. Akşamları Çarşı bölgesinde yoğunlaşmış eğlence
mekanlarında canlı müzik dinlenebilir. Gözleme, kuyu kebabı, yayım makarnası, su
böreği ve ev baklavası bulunabilecek yöresel yemeklerdendir. Her zaman taze
satılan, fındıklı, şamfıstıklı, güllü ve safranlı çeşitleri bulunan Safranbolu
Lokumu, Safranbolu Evleri kadar ünlüdür.
ULAŞIM
Karayolu : Safranbolu''ya karayolu ile üç ayrı yönden ulaşmak mümkündür.
Ankara-İstanbul karayolunun Gerede kesiminden ayrılarak 80 km. sonra Karabük''e
varılır. İlçenin kuzey yönünde Bartın ili ile ve doğu yönünde Kastamonu ili ile
bağlantısı vardır.
Demiryolu : Karabük il merkezine kadar demiryolu ile ulaşım mümkündür. Karabük -
Zonguldak arası ulaşım için demiryolu ulaşımı tercih edilebilir.
Havayolu : En yakın havalimanı Ankara Esenboğa''dır (240 km)
